Podróż samochodem elektrycznym przez całą Europę jeszcze niedawno kojarzyła się z dokładnym planowaniem postojów, sprawdzaniem dostępności ładowarek i rezerwą czasu w nieprzewidziane sytuacje. Dziś możliwości takich samochodów są znacznie większe, choć wciąż sporo zależy od infrastruktury i warunków na trasie. BMW postanowiło pokazać, jak może wyglądać daleka podróż elektrykiem nowej generacji. Nowe BMW i3 50 xDrive pokonało trasę z norweskiego Nordkapp do hiszpańskiej Tarify, a na ładowanie poświęciło łącznie mniej niż trzy godziny.
Z Nordkapp do Hiszpanii. Prawie 5900 km w jednej podróży
Trasa prowadziła z jednego z najbardziej charakterystycznych punktów północnej Europy aż na jej południowy kraniec. BMW i3 50 xDrive pokonało dokładnie 5886,7 km, przejeżdżając przez osiem krajów. Po drodze były autostrady, drogi krajowe i miasta, a więc warunki znacznie bardziej zróżnicowane niż podczas jazdy po zamkniętym torze czy na specjalnie przygotowanej trasie.
Łączny czas jazdy wyniósł 3 dni, 2 godziny i 41 minut. Średnia prędkość osiągnęła 79,7 km/h. Najbardziej interesujący jest jednak czas postojów na ładowanie: 2 godziny, 45 minut i 54 sekundy na całym dystansie.
Zespół BMW nie miał z góry ustalonej listy stacji. Wybór punktów ładowania i przebieg trasy dostosowywano do pogody, natężenia ruchu oraz bieżącej dostępności infrastruktury. Samochód korzystał przy tym z ogólnodostępnych stacji należących do krajowych sieci. Przez całą trasę za kierownicą siedział jeden inżynier BMW, a towarzyszyły mu dwa samochody wsparcia: kolejne BMW i3 oraz BMW iX3 50 xDrive.
Ładowarki to jedno, rzeczywista moc ładowania to drugie
Wynik BMW robi wrażenie, ale warto spojrzeć na niego również z perspektywy zwykłego kierowcy. Samochód może obsługiwać bardzo wysoką moc ładowania, a stacja może mieć odpowiednio duże możliwości, jednak nie zawsze oznacza to, iż energia będzie uzupełniana z maksymalną prędkością.
W Polsce infrastruktura szybkiego ładowania rozwija się coraz intensywniej. Przybywa punktów o dużej mocy, a podróżowanie samochodem elektrycznym po kraju jest dziś znacznie łatwiejsze niż jeszcze kilka lat temu. Nie oznacza to jednak, iż każda wizyta przy ładowarce przebiega zgodnie z oczekiwaniami. Jak pokazują nasze doświadczenia z testów samochodów elektrycznych, zdarza się, iż stacje nie osiągają deklarowanej mocy, a rzeczywiste tempo ładowania jest wyraźnie niższe.
Znaczenie mają też warunki po stronie samochodu. Moc pobierania energii zależy między innymi od temperatury akumulatora i poziomu jego naładowania. Dlatego choćby model przystosowany do ładowania z mocą 400 kW nie będzie utrzymywał takiego wyniku przez cały postój.
W przypadku próby BMW średnia moc ładowania wyniosła 275 kW. To bardzo dobry rezultat, ale nie należy go traktować jako wartości, którą kierowca uzyska na każdej stacji i w każdych warunkach. O komforcie podróżowania elektrykiem decyduje nie tylko samochód, ale także jakość i dostępność infrastruktury na całej trasie.
Średnie zużycie energii wyniosło 12,5 kWh/100 km
BMW podało również średnie zużycie energii na poziomie 12,5 kWh/100 km. To niski wynik jak na samochód o takich osiągach i gabarytach, szczególnie iż trasa liczyła niemal 5900 km i prowadziła przez kilka europejskich krajów.
Nie jest to jednak wartość, którą można automatycznie przenieść na codzienną eksploatację. Na zużycie energii wpływają prędkość, temperatura, ukształtowanie terenu, obciążenie samochodu i styl jazdy. W praktyce wyniki mogą być wyższe, zwłaszcza podczas szybkiej jazdy autostradowej w niskich temperaturach.
Mimo tego rezultat pokazuje, iż duży zasięg nie musi wynikać wyłącznie z montowania coraz większych akumulatorów. Równie istotna jest efektywność całego samochodu.
BMW i3 50 xDrive ma 469 KM i zasięg do 912 km
Samochód wykorzystany w próbie to nowe BMW i3 50 xDrive, czyli elektryczna Seria 3 zbudowana na platformie Neue Klasse. Napęd zapewniają dwa silniki elektryczne, po jednym przy każdej osi. Łączna moc wynosi 345 kW, czyli 469 KM, a maksymalny moment obrotowy to 645 Nm.
Taka konfiguracja zapewnia napęd na cztery koła i pozwala rozpędzić się od 0 do 100 km/h w 4,7 sekundy. Prędkość maksymalna wynosi 200 km/h. Nie jest to więc samochód nastawiony wyłącznie na spokojną, oszczędną jazdę.
Akumulator ma 108,7 kWh energii użytkowej, a instalacja pracuje w architekturze 800 V. Zastosowano w nim cylindryczne ogniwa szóstej generacji. Maksymalna moc ładowania prądem stałym sięga 400 kW, natomiast deklarowany zasięg wynosi do 912 km według WLTP.
BMW informuje również, iż 10 minut ładowania może zapewnić energię na pokonanie do 423 km w cyklu WLTP. To imponująca deklaracja, ale jej wykorzystanie w praktyce będzie zależało od możliwości stacji i warunków ładowania.
Aerodynamika i wydajniejszy napęd mają ograniczać straty
Na efektywność nowego i3 składa się kilka rozwiązań. Jednym z najważniejszych jest aerodynamika. Współczynnik oporu powietrza wynosi 0,21, co według BMW czyni ten model najbardziej aerodynamicznym samochodem w historii marki.
Producent podkreśla również zalety silników elektrycznych szóstej generacji. Mają one generować o 40 proc. mniejsze straty energii niż jednostki poprzedniej generacji. Gęstość energii cylindrycznych ogniw wzrosła natomiast o 20 proc. w porównaniu z wcześniej stosowanymi ogniwami pryzmatycznymi.
Ważną rolę odgrywa także system Heart of Joy, który zarządza między innymi pracą napędu i hamulców. BMW podaje, iż ponad 95 proc. procesów hamowania może odbywać się z wykorzystaniem silników elektrycznych, czyli poprzez odzyskiwanie energii podczas zwalniania.
Czy długa podróż elektrykiem przestaje być problemem?
Przejazd z Nordkapp do Tarify pokazuje, jak zmieniły się możliwości samochodów elektrycznych. Niemal 5900 km i mniej niż trzy godziny łącznego ładowania to wynik, który jeszcze kilka lat temu byłby trudny do osiągnięcia. Nie oznacza jednak, iż każda podobna podróż będzie wyglądała tak samo.
Dużo zależy od samochodu, temperatury, wybranej trasy, a przede wszystkim od infrastruktury. W Polsce sieć szybkich ładowarek jest coraz lepsza, ale wciąż zdarzają się sytuacje, w których rzeczywista moc ładowania odbiega od tej deklarowanej przez operatora. Przy planowaniu długiej podróży nie wystarczy więc sprawdzić samej liczby dostępnych punktów. Liczy się również ich niezawodność i to, jak gwałtownie faktycznie potrafią uzupełniać energię.
BMW i3 50 xDrive ma pokazać, jak daleko zaszła technologia elektrycznych samochodów. Z perspektywy kierowcy najważniejsze będzie jednak to, czy podobny komfort uda się uzyskać bez specjalnego przygotowania i bez konieczności podporządkowywania całej podróży ładowaniu. To właśnie codzienna praktyka, a nie pojedyncza próba producenta, ostatecznie pokaże, jak blisko jesteśmy takiego scenariusza.
