
System kaucyjny zdecydowanie potrzebuje wydajniejszych automatów. Nowa maszyna ma pomieścić choćby 4660 puszek i ograniczyć przestoje.
Pełne automaty, kolejki i konieczność wracania do domu z workiem butelek. Chyba każdy z nas to zna… To jedne z najczęstszych problemów polskiego systemu kaucyjnego, z którymi producenci urządzeń próbują się właśnie uporać. Envipco wprowadza do oferty butelkomat Magna, zdolny przyjmować choćby 45 opakowań na minutę i pomieścić kilka tysięcy puszek.
Najważniejsza nie jest jednak sama szybkość, bowiem nowe urządzenie zaprojektowano tak, żeby sklepy musiały rzadziej przerywać jego działanie w celu opróżnienia pojemników. Producent przewidział też kilka sposobów odbierania kaucji, w tym możliwość przekazania pieniędzy bezpośrednio na kartę płatniczą.
Co drugi Polak ma problem z butelkomatami. Producenci więc reagują
Polski system kaucyjny działa już od ponad roku, a przyzwyczajenie klientów do oddawania pustych opakowań ujawniło zupełnie inny problem niż ten, którego obawiano się przed jego uruchomieniem. Coraz częściej przeszkodą nie jest niechęć do zwrotu butelek, ale po prostu niewystarczająca wydajność infrastruktury.
Na Spider’s Web opisywaliśmy niedawno badanie, z którego wynika, iż 49 proc. Polaków wskazuje niedziałające lub przepełnione butelkomaty jako problem systemu kaucyjnego. Kolejki przeszkadzają 41 proc. respondentów, a 35 proc. zetknęło się z odmową przyjęcia części przyniesionych opakowań.
Do tego klienci przynoszą coraz więcej butelek i puszek jednocześnie. Według danych operatora Zwrotka średnia liczba opakowań oddawanych podczas jednej transakcji wzrosła z 5,4 w styczniu do 12,6 w sierpniu. Dla sklepu oznacza to nie tylko większy ruch, ale również znacznie szybsze zapełnianie pojemników.
Na takie właśnie warunki przygotowano Envipco Magna. To automat przeznaczony przede wszystkim do supermarketów, hipermarketów i innych miejsc, w których każdego dnia odbierane są duże ilości opakowań.
45 opakowań na minutę. Automat sam sprawdza, co wrzucasz
Magna przyjmuje butelki i puszki pojedynczo, a następnie przesuwa je na taśmie transportowej. Producent deklaruje przepustowość sięgającą 45 opakowań na minutę. To maksymalna wydajność samego mechanizmu, dlatego rzeczywisty czas obsługi zależy również od tempa wkładania opakowań przez klienta.
Urządzenie obsługuje butelki PET o pojemności do 3 l, puszki do 1 l oraz opakowania szklane do 2 l, zależnie od konfiguracji. Nie oznacza to jednak, iż każdy z tych pojemników podlega polskiej kaucji. W naszym systemie szklane butelki wielokrotnego użytku mogą mieć maksymalnie 1,5 l.

Żeby poprawnie rozpoznawać opakowania, zastosowano zestaw kilku technologii. Kamery odczytują kody kreskowe z każdej strony, co ogranicza konieczność obracania butelki przez użytkownika. Dodatkowe czujniki sprawdzają masę i obecność metalu, a system rozpoznawania kształtu pomaga ustalić, czy w urządzeniu znalazł się adekwatny przedmiot.
Ważną funkcją jest także wykrywanie opakowań, w których pozostało zbyt dużo napoju. Ogranicza to ryzyko zalania wnętrza maszyny i zabrudzenia mechanizmu. Magna całkowicie wyeliminuje zatem problemy techniczne? Nie można tak zakładać z automatu. Każda maszyna wymaga regularnego czyszczenia i konserwacji, a skuteczność zastosowanych zabezpieczeń będzie można ocenić dopiero podczas dłuższej eksploatacji.
Tysiące puszek w środku. Pracownik rzadziej musi opróżniać maszynę
Najważniejszą przewagą Magny ma być przede wszystkim duża pojemność. W konfiguracji przeznaczonej do zbierania puszek urządzenie mieści ich choćby 4660. jeżeli przyjmuje wyłącznie butelki PET, pojemność wynosi do 1540 sztuk, natomiast przy mieszanym strumieniu plastiku i metalu jest to maksymalnie 2080 opakowań.
Takie wyniki umożliwiają odpowiednio opracowane mechanizmy zgniatające. Dla plastiku producent opracował system PinPET, a dla puszek WaveCan. W przypadku jednoczesnego przetwarzania obu materiałów wykorzystywana jest technologia PinWave.
Im mniej miejsca zajmują odebrane opakowania, tym dłużej automat może działać bez opróżniania. Pracownik nie musi tak często przerywać obsługi, wyciągać pełnych worków i przygotowywać urządzenia dla kolejnych klientów.
W przypadku szkła producent podaje pojemność do 1070 opakowań po rozbiciu. Tego rozwiązania nie można jednak utożsamiać z obsługą butelek wielokrotnego użytku w polskim systemie kaucyjnym. Takie butelki powinny bowiem wracać do producenta w całości, aby mogły zostać ponownie napełnione.
Duża pojemność ma też oczywiście znaczenie dla logistyki sklepu. Mniej interwencji oznacza ograniczenie pracy personelu, ale także rzadszą konieczność przenoszenia worków i przygotowywania kolejnych partii opakowań do odbioru.
Pieniądze prosto na kartę. Koniec z papierowym kuponem?
Magna oferuje również kilka sposobów rozliczenia zwróconych opakowań. Podstawowym rozwiązaniem pozostaje tradycyjny kupon, który klient odbiera z automatu i realizuje w kasie sklepu. Możliwe jest jednak także przekazanie należnej kwoty na kartę lojalnościową.
Najciekawiej wygląda opcja zwrotu bezpośrednio na kartę płatniczą. W odpowiedniej konfiguracji klient nie musi więc drukować potwierdzenia ani podchodzić z nim do kasy, żeby odzyskać swoje pieniądze. Producent przewidział ponadto możliwość przekazania kaucji na cele charytatywne. o ile klient może zakończyć całą operację przy automacie, nie dokłada kolejnego zadania pracownikom kas. Sama obsługa zwrotu staje się też prostsza dla osób, które nie planują żadnych zakupów.
Nie wiadomo jednak jeszcze, czy wszystkie te możliwości będą dostępne w każdym urządzeniu instalowanym w Polsce. Ostateczny zakres funkcji zależy od konfiguracji zamówionej przez właściciela punktu zbiórki.
Nowe butelkomaty mogą stanąć także przed sklepami
Magna zajmuje 2,78 m kw. powierzchni i została przystosowana do instalacji zarówno wewnątrz budynków, jak i na zewnątrz. Dzięki temu duże sklepy mogą organizować strefy zwrotu bez konieczności przeznaczania na nie dodatkowej powierzchni sali sprzedaży.
Rosnący strumień opakowań wymusza zmiany w organizacji placówek. Biedronka zaczęła już dostawiać drugie butelkomaty w sklepach, w których pojedyncze urządzenia przestały wystarczać. W niektórych lokalizacjach lepszym rozwiązaniem może być jednak nie kolejna maszyna, ale zastąpienie dotychczasowego automatu modelem o większej pojemności.
Zauważmy, iż sama przepustowość 45 opakowań na minutę nie jest jednak rekordem. Na rynku działają już urządzenia przetwarzające ponad 100 sztuk w tym samym czasie, również takie, do których można wsypywać całe worki butelek i puszek. Magna stawia jednak na połączenie stosunkowo dużej wydajności z kompaktowymi wymiarami i możliwością obsługi różnych rodzajów opakowań.
Na razie producent nie podał liczby urządzeń, które mają zostać zainstalowane w polskich sklepach, ani konkretnych terminów ich uruchomienia. Nie ujawniono również ceny zakupu. Nie można więc jeszcze ocenić, jak gwałtownie nowy model zacznie wpływać na codzienne funkcjonowanie punktów zwrotu.
Szybszy automat to nie wszystko. System ma większy problem
Wprowadzenie takich urządzeń jak Magna może oczywiście bardzo ograniczyć liczbę przestojów, ale nie rozwiąże wszystkich trudności polskiego systemu kaucyjnego. Sklepy przez cały czas muszą organizować odbiór opakowań, zapewniać odpowiednią przestrzeń do ich przechowywania i utrzymywać maszyny w sprawności.
Problemem pozostają również zabrudzenia. Pisaliśmy już, iż resztki kleju z etykiet mogą powodować problemy w mechanizmach butelkomatów. choćby najpojemniejsze urządzenie nie pomoże, jeżeli z powodu awarii będzie przez kilka godzin niedostępne dla klientów. Warto też pamiętać, iż uszkodzony lub przepełniony automat nie zwalnia sklepu objętego obowiązkiem zbiórki z przyjęcia prawidłowo oznaczonych opakowań. Klient może wtedy zwrócić się do pracownika i zażądać manualnego przyjęcia butelek oraz rozliczenia kaucji.
Nowy butelkomat pokazuje nam jednak, w jakim kierunku zmierza rozwój całej infrastruktury, a zmierza w całkiem ciekawym. Coraz większe znaczenie po roku funkcjonowania systemu kaucyjnego w Polsce ma już nie tylko samo przyjmowanie pustych opakowań, ale również zapewnienie, żeby punkt zwrotu mógł obsługiwać klientów przez możliwie długi czas bez interwencji personelu.
*Źródło zdjęcia wprowadzającego: Dominik_Spalek, Shutterstock / Canva Pro







![Robert Kubica w przedostatniej rundzie sezonu FIA WEC. Dziś startuje 6h of Barcelona [HARMONOGRAM]](https://wrc.net.pl/media.php?url=https%3A%2F%2Focs-pl.oktawave.com%2Fv1%2FAUTH_31b548cfed58484085a001af5d8ac982%2Fwrc-prod%2F2025%2F08%2FRobert-Kubica-rower-kolarstwo-F1-Formula-1-WEC-Le-Mans-Tour-de-Pologne.webp)







